Đền Bạch Mã nằm tại thôn Tân Hà, xã Võ Liệt, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An, là một trong bốn ngôi đền nổi tiếng của vùng đất Nghệ Tĩnh, được mệnh danh là “nhất Cờn, nhì Quả, tam Bạch Mã, tứ Chiêu Trưng.” Ngôi đền được xây dựng để thờ danh tướng Phan Đà, người đã lập nhiều chiến công trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn của Lê Lợi chống quân xâm lược nhà Minh vào thế kỷ XV.
Đền Bạch Mã tứ đại đến chùa Nghệ Tĩnh. Nguồn: Traveloka
Đền Bạch Mã thờ danh tướng Phan Đà, người đã góp công lớn trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn chống quân Minh dưới thời vua Lê Lợi. Phan Đà nổi tiếng thông minh, giỏi võ và cương trực. Truyền thuyết kể rằng ông thường cưỡi ngựa trắng và khoác giáp trắng khi ra trận, từ đó được nhân dân kính trọng gọi là Thần Bạch Mã. Sau khi ông hy sinh tại vùng đất Võ Liệt, vua Lê Lợi đã phong tặng ông danh hiệu “Đô Thiên Đại Đế Bạch Mã Thượng Đẳng Thần” và ra lệnh xây dựng đền thờ.
Đền Bạch Mã mang đậm dấu ấn kiến trúc cổ, chia thành ba khu vực chính: Hạ điện, Trung điện và Thượng điện. Các hạng mục trong đền được bài trí tinh tế, giữ gìn nhiều hiện vật quý như long ngai, bát hương cổ và các pho tượng voi phục độc đáo. Tất cả tạo nên một không gian linh thiêng, cổ kính, làm say lòng du khách thập phương.
Lễ hội Đền Bạch Mã được tổ chức vào ngày 9-10 tháng 2 âm lịch hàng năm, thu hút đông đảo người dân địa phương và du khách tham gia. Phần lễ được tiến hành trang nghiêm với các nghi thức tế thần, dâng hương, trong khi phần hội là dịp để cộng đồng hòa mình vào không khí sôi động qua các trò chơi dân gian như vật cù, đập niêu và văn nghệ truyền thống.
Lễ hội đền Bạch Mã. Nguồn: VietQ
Đền Bạch Mã không chỉ là nơi tưởng nhớ và tôn vinh danh tướng Phan Đà mà còn là biểu tượng của tinh thần yêu nước và sự hy sinh cao cả. Với người dân xứ Nghệ, ngôi đền là chốn tâm linh, gửi gắm những nguyện ước về cuộc sống bình an, hạnh phúc.
Đền Bạch Mã là một điểm đến không thể bỏ qua khi khám phá Nghệ An. Đây không chỉ là một di tích lịch sử mà còn là nơi hội tụ giá trị văn hóa và tâm linh sâu sắc, góp phần làm phong phú thêm bức tranh du lịch của miền Trung Việt Nam. Hãy một lần ghé thăm để cảm nhận vẻ đẹp thanh bình và linh thiêng của nơi đây.